48- باب وجوب تقیّه و عقوبت ترک کنندگان آن و لعن ایشان
اعتقادات شيخ صدوق ره- ترجمه، ص: 131
باب (سى و نهم) اعتقاد در تقيّه:
ابن بابَوَيه رحمة الله عليه گويد: اعتقاد ما در باب تقيه آنستكه آن واجب است؛ هر كه ترك تقيه نمود مانند كسى است كه ترك نماز نموده.
و بخدمت حضرت صادق عليه السّلام عرض شد كه: يَا ابنَ رسولِ الله ما مى بينيم در مسجد مردى را كه فاش دشنام بدشمنان شما ميدهد و نامشان ميبَرَد. آن حضرت فرمود: چه مرض دارد؟ خدا لعنتش كند! ما را در معرض اذيّت مياندازد!
بتحقيق كه حقتعالى فرموده: ((دشنام مگوئيد آنانرا كه غير خداوند را ميخوانند كه آنها دشنام ميدهند خدا را بظلم و تعدّى بدون علم)) [الأنعام /108]؛[که حضرت امام صادق ع در تفسیر این آیه فرموده اند: یعنی دشنام ندهید آنها را زیرا که آنها نیز بر شما دشنام دهند] و اَيضاً آن حضرت فرمود: هر كه دشنام به ولىّ خدا دهد دشنام به خدا داده؛ و جناب نبوى - صلّى الله عليه و آله و سلّم - بأمير المؤمنين عليه السّلام فرمودند كه: هر كه دشنام بتو داد دشنام بمن داده و هر كه دشنام بمن داده دشنام بخدا داده و هر كه دشنام بخدا داد، دور افكند خداوند او را بر دو سوراخ بينيش [= به صورتش] در جهنم.
و تقيه واجبى است كه تركش جايز نيست تا خروج قائم - عليه السّلام - و هر كه تركش كند پيش از خروج آن حضرت، بتحقيق كه از دين خدا بيرون رفته و از دين اماميه خارج شده و مخالفت خدا و رسول و ائمه – عليهِمُ الصّلاة ُ وَ السّلام - نموده.
و از آن حضرت سؤال شد از معنى اينكه حقتعالى فرموده كه:((گرامى ترين شما در نزد خداوند اَتقاى [= با تقواترین/ پرهیزگارترین] شماست)) [الحُجُرات/13]، فرمود: عمل كننده ترين شما بتقيّه.
و بتحقيق كه حقتعالى مُرخَّص [= مُجاز] فرموده اظهار دوستى كافران را در حال تقيه و فرموده: ((بايد مؤمنان كافِران را دوست نگيرند غير از مؤمنان؛ و هر كه بكند اين كار را نيست در هيچ چيزى از خدا؛ مگر اينكه تقيّه نمائيد از كافران، تقيّه اى)) [آل عِمران/28].
و اَيضاً فرموده كه: ((منع نمی فرمايدتان خداوند از آنانكه جنگ با شما نكردند در دين و شما را بيرون ننموده اند از ديارتان، كه نيكى بآنها كنيد و بسوى آنها سلوك [= رفتار] باِعتدال نمائيد، بدرستى كه خداوند دوست مى دارد منصفان را. منع نمينمايد خدا شما را جز آن كسانى كه مقاتله نمودند با شما در دين و شما را از ديارتان اخراج نمودند و معاونت يكديگر كردند بر اخراج شما، و منع ميفرمايد از آنكه دوست گيريد آنها را؛ و آنكسانی كه دوست میگيرند آنها را، ظالمانند)) [المُمتَحَنـَة/ 8و9].
و حضرت صادق عليه السّلام فرمود كه:"[گاه میشود که من] خود ميشنوم كلام مردى را در مسجد و او مرا دشنام میگويد و پنهان میشوم از او بپشت ستون كه مرا نبيند [که با دیدن من، بیشتر دشنام دهد]".
و ايضاً فرموده [یکی از صادقـَین – امام باقر یا امام صادق – علیهـِمَا السّلامُ]: و مخالطه نمائيد با مردم بظاهر و مخالفت ايشان كنيد بباطن، مادام كه حكمرانى"بچه بازى" است*.
[*علاّمۀ مجلسی(ره) در توضیح ذَیل این حدیث شریف مینویسد: ... و مراد از صِبیانیّة (= بچه بازی) آنست که حاکم و امیر مانند کودکان باشد در کمی عقل و سَفاهت (= نفهمی و نادانی)؛ یا معنی اینستکه بـِناءِ حکومت بر حقّ نباشد، بلکه بر هواهای باطله باشد، همچون بازی کودکان و... مراد، تشبیه آنست به حکومتی که مشتی کودک (= صِبیان) گرد آن جمع شده باشند - بـِحار الأنوار،ج72، ص: 436].
و اَيضاً فرمود: رياء با مؤمن شرك است و با منافق در خانۀ او عبادت است.
و اَيضاً فرمود كه: هر كه با آنها[= مخالفین] در صفّ اوّل نماز كند گويا با رسول خدا (ص) در صفّ اوّل نماز گزارده.
و اَيضاً فرمود: عِيادت نمائيد مَرضاى [= مریضان] آنها را و حاضر شويد جنازه هاشان را و نماز گزاريد در مسجدهاشان.
و اَيضاً فرمود كه: براى ما [به نیکی رفتارتان] زينت باشيد؛ و بر ما [به زشتی رفتارتان] عار مباشيد.
و اَيضاً فرمود: خدا رحمت كند كسیرا كه محبوب سازد ما را پيش مردم و مبغوض ننمايدمان نزد ايشان.
و نام قصه گويان [= قَـَصّاصین] نزد آن حضرت مذكور شد، حضرت فرمود: خدا لعنتشان كند! تشنيع بر ما ميكنند، يعنى سبب تشنيع [= بدگوئی و عیب جوئی] مخالفان بر ما مىشوند.
و از آن حضرت سؤال شد كه آيا گوش دادن براى سخن قصه گويان حلال است؟ فرمود نه.
و فرمود: هر كس گوش دهد به سخنگوئى، بندگى او نموده؛ پس اگر آن سخنگوى از جانب خدا باشد، مُستمِع، بندگى خدا نموده و اگر ناطق از جانب ابليس باشد، مستمع، عبادت ابليس نموده.
و از آن حضرت سؤال شد از معنى اينكه خداوند فرموده كه: ((شاعران را پيروى كنند گمراهان)) [=الشُّعَراءُ يَتَّبِعُهُمُ الْغاوُونَ – سورة الشّـُعَراء/224]؛ فرمود: آنها قصه گويانند*.
[*یعنی: داستان سرایان افسانه پرداز، که دروغ تحویل عوامّ کالأنعام (= مثل چارپایان) دهند؛ چنانکه نقـّالان ایران در قهوه خانه ها اشعار تماماً دروغ "شاهنامه" فردوسی را برخوانند و اوقات مردم را به این خُزَعبَلات (= چرت و پرت ها) ضایع سازند؛ عِوَض آنکه اخلاق و احکام وعلوم دینیّه و دانشها و فنون جدیده به ایشان بیاموزند تا جامعه از این انحطاط فرهنگی و اخلاقی و عقلی ناشی از فتنۀ مشروطه، بیرون آید؛ لیکن مشروطه خواه فقط بدنبال فسق و فجور و آزادی حیوانی خود است؛ چه کار به ارتقاء دین و اخلاق و فرهنگ ملّت دارد؟!!... – شارح].
و [امّا تقیّه، مُباح و حلال نمیسازد همکاری با مخالفان و مُساعَدَت با ظالمان و مُماشات و همراهی با ایشانرا در چیزی از بدعتها و ظلمهای ایشان، یا در تبلیغ و ترویج امر ایشان، بقول یا بعمل، و بتصریح یا بتلویح (= اشاره) یا بتقریر (= تأیید عملی و ضمنی)، و اگرچه به اجتماع اطراف ایشان باشد هنگام سخنرانی و نطق عمومی؛ الاّ اینکه اِکراه و اجبار کنند انسان را به آن – شارح]؛ جناب نبوى صلى الله عليه و آله فرمودند كه: هر كه وارد [بر] صاحب بدعتى شود و او را تعظيم و توقير نمايد، بتحقيق كه سعى در خراب كردن بـِناى اسلام نموده.
و اعتقاد ما در باره كسى كه مخالف با ما شود در يك امر از امور دين مُعايَنـَة ً[= بعَینِهِ = دقیقاً مثل و عین] اعتقاد ما است در باره آنكه مخالفت ما در جميع امور دين نموده باشد [چه، انکار یکی از آنها باز میگردد به انکار جمیع آنها؛ زیرا که همگی نازل شده اند از جانب خدایتعالیٰ – شارح].
کتاب موبایل
درباره
((بسم اللهِ الرَّحمنِ الرَّحیم))
(به یاد مرحوم آیت الله سیّد حسن فقیه امامی - رضوانُ اللهِ علیه)
اصول عقائد یا اعتقادات شیعه
(فارسی - عربی)
اعتقادات اصیل شیعه
به پیروی از روش قدماء
(با إعراب گذاری مشکلات متون
عربی و ترجمۀ تحقیقی فارسی)
متأسّفانه اخیراً شاهد هستیـم که تدوین نرم افزارها و سایتــهای عقیدتی شیعه، بعضاً با حذف عناوین کتاب های اعتقادی و اصیـل قـدماء شیعه و نیز کتب مرحوم علّامـــه محـمّـد بــــاقــر مجلسی – بزرگترین عالم شیعۀ اِثناعشریّه - صورت گرفته؛ و چیـزهایی که به عنـــوان نرم افزار یا سایت و ..... فضای فرهنگی جامعه را اشغال نموده اند، اغلـب به ارائۀ کتاب های غیـــر اصیل و گـاه پر از خطـای بـرخی از معاصرین – که آگاهـی کافـی از روایـات اهل بیت (علیهـِمُ السّلام) نداشته و ندارند - اکتفـاء نموده و اگر هـم ناچار از آوردن "بحار الأنوار" در برنامه های خود شده اند - آنهم با حذف و تحریف بخشهایی از آن که بـا عقاید خودشان مـطابـق نیست – از ایـن جــهــت بوده که "بحار"خورشید کتب احادیث شیعه و یـا معروف ترین منبع روایات ائمّۀ اطهار (ع) است و از آوردنـش راه فراری بـرای کســـی وجود ندارد و از بهانـه آوردن در مـورد حذف آن ناتوان هستند؛ ولی کتب محی الدین عربی، ابن سینا، میـر دامــاد، ملاصـدرا شیرازی، ملا محسن فیـض کاشانـی و.... و هــواداران معاصر آنها، بـه عنوان منابع یـا مآخذ اصلی عقـــاید شیعیان، به خورد اذهان نـاآگـــاه و مــردم عامّی و غیـــر متخصّص در این رابطه، داده می شوند و همه در قـالب نــــرم افزار و سی دی و کتب چاپــی و نشریّات و سایتهای اینتـرنتی - و حتی کتابـهای درسی بـرای دانش آمــوزان یا دانشجویان بی اطّـلاع - ارائه شده اند و آنوقـت همگی این عقاید پُر از غلط و تحریف، به جای عقائد حَقـّه و به اسم اصول عقاید و... جعـل و تبلیغ می شوند! حال آنکه در قـبـر ، به هنگـام سؤال و جواب، و در روز قیامـت بــه وقت حساب، از اعتقادات و آراء ابن سینا، میرداماد، میر فِندِرسکی، ملا صدرا، فیض کاشانی، و یـا مُمیت الدین عربی و... از ما سؤال نمی شـود؛ بلکه از عقائد ائمّۀ اطهار که در کتــب اعتـقادات شیخ صدوق و علامــۀ مجلـسی(ره) به شکلی ساده، کامـل و فشـرده، در اختـــیـار همگـی قرار گرفـتــه و به پنـدارهای شخصـی کسی آلوده نشده اند، از ما پرسیده میـشود و به قول شاعـــر:
آه آه از دست صرّافان گوهر ناشناس!!
هر زمان، خرمهره را با دُرّ برابر میـکـنـند!!
بنابـراین، قائمیّه ایـن را وظیفۀ شرعی خود می دانـد که علی رغم میـل این افراد، کــتــب اصیل اعتقادات شیعـه مثل اعتـقادات شیـــخ صدوق و شیخ مفیـد و علامۀ مجلسی - أعلـی اللهُ مقامَهــُم - را تـوأم با اِعراب گذاری دقیــق مشکلات متــون عربی و با ترجمه ای روان، به خوانندگان محترم و محققان ارجمندی کـه جویای حقــیـــقت اند، ارائه دهد. امیـد که ما را به دعای خیـر یـاد کنند و این نوشتــار در روز بازپسین ، پرده ای شود میان ابدان ما و آتــش سوزان دوزخ که با کسی تعارف ندارد!
آثار ما بـصفحۀ گیتی نشان ماست!
از بعـد ما، نگــاه به آثـار ما کنـــیـد!
البته باید دانسـت که ما دراین برنامه ابتداءاً "اعتقادات صدوق(ره)" را مبنا قرار داده و شرح شیخ مفید را تا آنجـــا به این رساله ملحـــق میکنیم که وارد تکلّفات کلامی نشویم؛ زیرا در اخبار متواتره ای که در کتاب التوحید صدوق و اصول کافی کلینی و... آمده، ائمّۀ اطهار-ع- ما شیعیان را از ورود ونیز اشتغال به سه علــم: کلام، فلسفه و عرفان نهی فرموده اند و ایـن نهی اکید، جنبۀ تحریم شرعی دارد وما نیز از طرح مشاجرات کلامی شرعاً معذور هستیم...
*تذکر: هرگونه مطلبی که درون دو قلاب و یـا به اصطلاح کروشه[...] در متن عربی و فارسی مشاهده میشـود، از شرح سیّـــد ابراهیـــم حسینی نجفی- رحمة الله علیه - افزوده و با عنـوان "شارح" مشخص شده است و این لفظ (شارح) در رسالۀ اعتقادات صدوق، نباید با شیخ مفیــد اشتباه شود؛ زیرا هرجا از وی نقل قول کنیـم، آن را با عنوان "مفیـد" مشخص میسازیم. بلی، گاهی نیز بعض اضافات تحقیقی از خود قائمیّـه افزوده شده است.
ضمناً ترتیب این برنامه به نحوی است که یک شماره، فارسی و یک شماره عربی یا همان متن مربوطه است و با شمارۀ یکسان نمره گذاری میشـوند تا هر محققی براحتی بتواند متن عربی و ترجمۀ آن را مشاهده نمایـد و در صورت نیاز، آن دو را با هم تطبیق دهد.
مرکز تحقیقات رایانه ای قائمیّه - اصفهان
